Muzej naivne i marginalne umetnosti u Jagodini otvara izložbu „Lazar Vujaklija: Protest prema sebi“ u utorak, 16. decembra u 18 časova. Reč je o prvom velikom, institucionalnom presjeku stvaralaštva ovog značajnog umetnika, pripremljenom povodom dva jubileja – 40 godina od njegove poslednje samostalne izložbe i 30 godina od smrti.
Kustosi postavke su Vladimir Kokoruš i Danica Đorđević Janković.
Ovim otvaranjem obeležava se i 65 godina Muzeja naivne i marginalne umetnosti.
Retrospektiva koja okuplja 170 radova
Izložba predstavlja čak 170 dela, kroz sve medije u kojima je Vujaklija stvarao: slikarstvo, grafiku, crtež, tapiseriju, mural, plakat, ilustraciju, skulpturu i dizajn tepiha.
Naslov izložbe inspirisan je rečenicom iz njegove samizdat monografije:
„Ove bezimene slike primite kako vam drago, kao moj protest prema sebi, ali i kao moju čežnju za lepotom smisla života.”
Izložba naglašava Vujaklijin autentični likovni jezik, koji je oblikovao kroz eksperimentisanje, simboliku i pristup koji je često izmiče klasičnim stilskim odrednicama. Kao član Decembarske grupe, autor prvog beogradskog murala i učesnik Bijenala u Veneciji, ostao je zabeležen kao jedan od najposebnijih autora jugoslovenske i srpske umetnosti druge polovine 20. veka.
Tematski koncept u šest celina
Umesto klasičnog hronološkog postava, izložba je organizovana u šest tematskih segmenata koji osvetljavaju njegove ideje i umetničku logiku:
- Dišanovski gest – istraživanje samocitiranja kao strategije autorstva
- Aproprijacija – preuzimanje motiva i njihovo novo značenje
- Anticipacija – kritički odnos prema modernističkim kanonima
- Ambivalentnost – umetnost kao prostor preispitivanja
- Anahroničnost – prošlost u dijalogu sa savremenošću
- Demokratizacija umetnosti – umetnost kao zajedničko iskustvo
Na ovaj način kustoski tim otvara prostor za nova čitanja Vujaklijinog opusa, posmatrajući slikarstvo kao čin slobode, istraživanja i samopropitivanja.
Monografija, rekonstrukcija murala i arhivski materijal
Izložbu prati bogata monografija sa tekstovima dr Ivane Bašičević Antić, Danice Đorđević Janković i dr Branislava Dimitrijevića. Tokom trajanja izložbe biće objavljena i u prodaji.
Poseban segment čini rekonstrukcija Vujaklijinog prvog murala, koju je za ovu priliku realizovala umetnica Darinka Pop-Mitić. U postavku su uključeni i brojni arhivski i novoproizvedeni audio-vizuelni materijali, koji prikazuju njegove radove u javnim prostorima – od Palate Srbija do jedine sačuvane skulpture smeštene u krugu fabrike „Prvi maj” u Pirotu.
Trajanje izložbe
Izložba „Lazar Vujaklija: Protest prema sebi“ biće otvorena do 24. maja 2026. godine.
